Strona główna  |  Wydawnictwo  |  Kontakt  |  Reklama
Najnowszy numer »

 
Aktualności

»



Rozbudowa narzędzi systemu powiadamiania ratunkowego usprawnia współdziałanie służb

System Powiadamiania Ratunkowego składa się z wielu podmiotów, których skuteczna współpraca często decyduje o ludzkim życiu. W Polsce system ten jest stale rozbudowywany o nowoczesne rozwiązania, które m.in. usprawniają komunikację między służbami, a także przyśpieszają czas ich reakcji.

Celem wprowadzenia jednego numeru alarmowego 112 było ułatwienie obywatelom oraz cudzoziemcom przebywającym na terenie RP wzywania pomocy. Zmiana ta wiązała się z koniecznością zwiększenia zakresu współdziałania pomiędzy służbami ratunkowymi. W tym właśnie obszarze pojawiły się problemy. Okazało się, że System Powiadamiania Ratunkowego, w ramach którego działają te jednostki, był niejednolity, co utrudniało ich współpracę. Konieczne były więc odpowiednie modyfikacje oraz rozbudowa systemu tak, aby usprawnić jego działanie.

­­­Podstawą funkcjonowania systemu powiadamiania ratunkowego (SPR) w Polsce jest ustawa z 22 listopada 2013 r. o systemie powiadamiania ratunkowego (Dz.U. 2013, poz. 1635). Zakłada ona, że SPR składa się z centrów powiadamiania ratunkowego. Tworzą one jednolity system do obsługi zgłoszeń alarmowych, które są kierowane na numery alarmowe 112, 997, 998 i 999. System umożliwia przekazanie zgłoszenia alarmowego w celu zaangażowania właściwych jednostek ratowniczych. Należy zaznaczyć, że funkcjonowanie numeru alarmowego 112 to przedsięwzięcie o charakterze interdyscyplinarnym. Podyktowane jest ono spełnieniem zapisów Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/136/WE z dnia 25 listopada 2009 r. Zmienia ona Dyrektywę 2002/22/WE w sprawie usługi powszechnej i praw użytkowników, które wiążą się z sieciami i usługami łączności elektronicznej.

Służbami oraz instytucjami uczestniczącymi w procesie powiadamiania ratunkowego są przede wszystkim:

– Państwowe Ratownictwo Medyczne (PRM);

– Państwowa Straż Pożarna (PSP);

– Policja;

– służby oraz instytucje współpracujące, takie jak: Rządowe Centrum Bezpieczeństwa (RCB), Urząd Komunikacji Elektronicznej (UKE), Główny Urząd Geodezji i Kartografii (GUGiK), Krajowy Zarząd Gospodarki Wodnej (KZGW);

– inne podmioty, do których zadań należy ochrona życia, zdrowia, bezpieczeństwa i porządku publicznego, mienia lub środowiska.

Na system powiadamiania ratunkowego składają się m.in.: rozwiązania prawne, organizacja systemu ratownictwa, procedury działania służb ratunkowych, personel i jego wyszkolenie, pomieszczenia przeznaczone dla służb ratunkowych oraz pojazdy, sprzęt i materiały. Ponadto jego zakres obejmuje wyposażenie w systemy teleinformatyczne, środki łączności, jak również urządzenia użytkownika końcowego. Z kolei sam system informatyczny SPR złożony jest z obszaru aplikacyjnego, infrastruktury teleinformatycznej, urządzeń końcowych i usług teleinformatycznych.


Przyjęcie i obsługa zgłoszeń kierowanych na numery alarmowe

System powiadamiania ratunkowego ma zapewnić zarówno polskim obywatelom, jak i obcokrajowcom przebywającym na terytorium RP, szybki i skuteczny dostęp do służb ustawowo powołanych do niesienia pomocy. W związku z tym przyjęty został operatorski model systemu powiadamiania ratunkowego. Oznacza to, że zgłoszenia kierowane na numery alarmowe odpowiednich służb oraz na numer alarmowy 112 przyjmowane są w ramach Wojewódzkich Centrów Powiadamiania Ratunkowego (WCPR). W Polsce funkcjonuje 17 WCPR – po jednym centrum w każdym województwie. Odstępstwem od tej reguły jest województwo mazowieckie, gdzie utworzono dwa centra – w Warszawie i Radomiu. Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o systemie powiadamiania ratunkowego, to wojewoda określa lokalizację i szczegółową organizację WCPR, z uwzględnieniem kwestii finansowych, społecznych i terytorialnych. Ma to na celu zapewnienie jak najlepszej skuteczności działania służb ratowniczych.

Wszystkie WCPR funkcjonują według tych samych procedur, a przyjęcie i obsługa zgłoszeń kierowanych na numery alarmowe powierzona jest odpowiednio przeszkolonym operatorom numerów alarmowych. Liczba operatorów w danym WCPR musi umożliwiać obsłużenie wszystkich zgłoszeń, w tym kierowanych od osób niepełnosprawnych oraz cudzoziemców. Głównym narzędziem wspomagającym ich pracę jest aplikacja teleinformatyczna, wykorzystywana w procesie przyjęcia oraz obsługi zgłoszeń, tzw. System Informatyczny Wojewódzkich Centrów Powiadamiania Ratunkowego (SI WCPR). Stanowisko pracy operatora składa się z zestawu komputerowego wyposażonego w dwa monitory. Jeden monitor przeznaczony jest do obsługi aplikacji umożliwiającej przyjęcie zgłoszenia, natomiast drugi do wizualizacji miejsca zgłoszenia i zdarzenia. Ponadto operator korzysta z konsoli dyspozytorskiej zintegrowanej łączności, komunikującej się po protokole IP z jednym z serwerów komunikacyjnych. W przypadku miejscowej awarii lub przeciążenia systemu teleinformatycznego, zgłoszenia alarmowe kierowane są do innego WCPR – zgodnie z wcześniej zatwierdzonymi regułami zastępowalności.

Wykorzystywane w ramach WCPR rozwiązanie teleinformatyczne umożliwia przede wszystkim:

– zapis treści połączenia głosowego;

– rejestrację danych przekazanych przez osobę zgłaszającą w ramach elektronicznego formularza przyjęcia zgłoszenia (w przypadku niektórych danych możliwe jest sprawdzenie ich poprawności);

– przyjęcie oraz rejestrację zgłoszeń od osób niepełnosprawnych (z wykorzystaniem kanałów e-mail, sms, faks);

– przyjęcie oraz rejestrację zgłoszeń z systemów monitoringu (w szczególności z systemu eCall);

– automatyczną analizę danych pod kątem podobnych zdarzeń lub fałszywych zgłoszeń;

– automatyczne uzyskanie lokalizacji osoby zgłaszającej z wykorzystaniem dostarczanej przez Urząd Komunikacji Elektronicznej Platformy Lokalizacyjno-Informacyjnej z Centralną Bazą Danych (PLI CBD) – za pośrednictwem Centralnego Punktu Systemu Centrów Powiadamiania Ratunkowego (CP SCPR);

– wizualizację zarówno miejsca zgłoszenia, jak i miejsca zdarzenia w Uniwersalnym Module Mapowym (UMM), dostarczonym przez Główny Urząd Geodezji i Kartografii;

– przekazanie przyjętego zgłoszenia do właściwych merytorycznie służb (jednej lub wielu jednocześnie);

– monitorowanie statusów realizacji przekazanych zgłoszeń.

 

Przekazanie zgłoszeń do właściwych służb

Zgłoszenie, po przyjęciu oraz weryfikacji jego zasadności i autentyczności, przekazywane jest do obsługi przez właściwą merytorycznie służbę lub kilka służb. W przypadku zgłoszeń wymagających reakcji więcej niż jednego podmiotu, operator WCPR określa jednostkę wiodącą – w zależności od charakteru zdarzenia. Jest ona odpowiedzialna za koordynację działań ratowniczych wszystkich służb skierowanych na miejsce zdarzenia oraz raportowanie do WCPR.

W momencie przekazania zgłoszenia do obsługi przez właściwe merytorycznie jednostki staje się ono zdarzeniem. System teleinformatyczny wdrożony w WCPR komunikuje się z zewnętrznymi systemami służb (systemami dziedzinowymi). Do tego procesu wykorzystuje tzw. szynę usług (Enterprise Service Bus – ESB). Jest to ujednolicony i uzgodniony na szczeblu centralnym interfejs komunikacyjny. Komunikacja pomiędzy WCPR a systemami dziedzinowymi podmiotów ratowniczych jest realizowana w oparciu o technologię Web-Service i komunikaty w formacie XML.

W ramach poszczególnych służb przekazane zdarzenie jest przyjmowane i obsługiwane przez systemy teleinformatyczne klasy SWD (System Wspomagania Dowodzenia). Obecnie System Informatyczny Wojewódzkich Centrów Powiadamiania Ratunkowego (SI WCPR) umożliwia wymianę danych m.in. z systemami wspomagania dowodzenia Państwowego Ratownictwa Medycznego (SWD PRM), Państwowej Straży Pożarnej (SWD PSP) oraz Policji (SWD Policji). Stanowią one jeden z głównych elementów systemu informatycznego działającego na rzecz służb ratowniczych w ramach SPR. Wspierają proces zarządzania siłami i środkami ratowniczymi na terenie obsługiwanym przez danego dysponenta. Zapewniają także sprawną koordynację zdarzeń zaistniałych na styku obszarów działania różnych centrów lub też, np. w przypadku zdarzeń mnogich lub masowych, wymagających zaangażowania sąsiednich jednostek. Systemy dyspozytorskie służb pozwalają również na bezgłosowe przekazywanie informacji o zdarzeniach bezpośrednio do patroli lub zespołów wyjazdowych oraz umożliwiają prowadzenie komunikacji głosowej zespołów z dyspozytornią. Komunikacja mobilna pomiędzy stanowiskami dyspozytorskimi a terminalami mobilnymi oraz urządzeniami GPS zainstalowanymi w pojazdach danej służby jest realizowana z wykorzystaniem punktu dostępowego APN (Access Point Name). Natomiast w przypadku komunikacji głosowej – z wykorzystaniem konsol dyspozy- torskich zintegrowanej łączności. Ponadto dyspozytor każdej ze służb ma możliwość wizualizacji pozycji dostępnych sił i środków, dzięki wykorzystaniu technologii AVL/APL (Automatic Vehicles Location/Automatic Person Location).

W zakresie transmisji danych pomiędzy podmiotami uczestniczącymi w procesie przyjęcia oraz obsługi zgłoszeń alarmowych system powiadamiania ratunkowego wykorzystuje sieć OST 112. Sieć tę stworzono w ramach realizacji projektu pod nazwą Ogólnopolska Sieć Teleinformatyczna na potrzeby obsługi numeru alarmowego 112 i innych numerów alarmowych. W ramach sieci zastosowana została technologia IP/MPLS, która dostarcza dedykowany kanał IP VPN dla potrzeb transmisji danych. Wykorzystanie dedykowanej dla potrzeb podmiotów ratunkowych sieci OST 112 gwarantuje sprawną oraz pewną komunikację pomiędzy systemami poszczególnych służb, jak i WCPR.

Zarówno w ramach systemu SI WCPR, jak i systemów dziedzinowych podmiotów ratowniczych zostały wdrożone narzędzia umożliwiające rejestrację czasu reakcji na przyjęte zgłoszenie/zdarzenie. Umożliwia to sprawdzenie, po jakim czasie od zgłoszenia/zdarzenia zostały do jego obsługi skierowane właściwe, zarówno co do miejsca, jak i zakresu, siły i środki. Z tego zapisu, w ramach raportów i analiz systemowych, można określać, jaki czas jest niezbędny do podjęcia przez WCPR lub daną służbę działania dla określonej kategorii zgłoszenia. Na tej podstawie możliwe będzie podejmowanie działań korygujących i usprawniających.

Pełna wersja artykułu w numerze listopad-grudzień


Kamil Kołodziński

Analityk systemów informatycznych w Qumak S.A.,

Analityk w projekcie ISOK, Główny analityk w projekcie SIPR

Jarosław Romanik

Business Solution Manager w Qumak S.A. w zakresie systemów IT dla sektora publicznego, Analityk w projekcie SIPR

2014-11-07 12:57:00

powrót

Dołącz do dyskusji na FB

»

 

17 stycznia, Warszawa, Szkolenie „Likwidacja zaległości z mandatów karnych i kar porządkowych nakładanych przez straże gminne i miejskie – stan prawny na rok 2018”, http://frdl.mazowsze.pl

22 stycznia, Warszawa, Szkolenie „Prawo wodne w praktyce administracji samorządowej”, http://frdl.mazowsze.pl

23 stycznia, Warszawa, 23 seminarium z cyklu Zarządzanie Kryzsowe i Ratownictwo "Zagrożenia Teleinformatyczne w Zarządzaniu Kryzysowym. Narzędzia Smart City w Obronie Przed Zagrożeniami", http://www.cpi.com.pl

Więcej wydarzeń...

Wejdź i poznaj zadania realizowane aktualnie przez służby mundurowe

»

Rozmowa BP

»


mł. insp. Jarosław Magiera
,
naczelnik Wydziału Radiokomunikacji Biura Łączności i Informatyki KGP: Policja od lat zabiega o jednolity cyfrowy system łączności radiowej.
więcej...



Artur Hołubiczko,
prefekt Krajowej Rady Komendantów Straży Miejskich i Gminnnych: Zadania strażnika miejskiego na służbie patrolowej nie różnią się od policyjnych.

więcej...



Krzysztof Kwiatkowski
, prezes NIK: MSW powinno przejąć koordynację i egzekwowanie zadań w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego.
więcej...



Edyta Wcisło
, przewodnicząca Polskiej Rady Ratowników Medycznych: Dwie osoby w zespole ratownictwa medycznego to za mało.
więcej...


Newsletter

»

Zamów newsletter